Rahim ağzı kanserinde HPV aşısı ve nizamlı tarama hayat kurtarıyor: ‘Önlenebilir bir tehlike’

Rahim ağzı kanseriyle gayrette ocak ayı, dünya genelinde kıymetli bir periyoda işaret ediyor. Her sene farkındalığın artması için çeşitli etkinlikler düzenleniyor. Türkiye’de her yıl yaklaşık 2 bin 600 bayana rahim ağzı kanseri tanısı konulurken 1200’den fazla bayan bu hastalık nedeniyle hayatını yitiriyor. Meğer bu kanser çeşidi, Dünya Sıhhat Örgütü (DSÖ) tarafından “önlenebilir” olarak tanımlanıyor.

Cumhuriyet’e konuşan Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Mehmet Ali Nahit Şendur, erken teşhis ve HPV aşısı ile rahim ağzı kanserinin büyük ölçüde önüne geçmemin mümkün olduğunu belirtti.

‘EN TEMEL NEDEN HPV’

Hastalığın çoklukla yavaş ilerlediğini ve yıllar içinde kansere dönüşebilen öncül lezyonlarla başladığını belirten Şendur, “Rahim ağzı kanseri, rahmin alt kısmı olan servikste olağandışı hücrelerin denetimsiz çoğalmasıyla ortaya çıkan bir tümördür” dedi. Rahim ağzı kanserinin en temel nedeninin cinsel yolla bulaşan Human Papilloma Virüsü (HPV) olduğunu belirten Şendur, “Serviks kanseri hadiselerinin yüzde 95’inden fazlasında yüksek riskli HPV tipleri saptanıyor. Bilhassa HPV 16 ve 18 alt tipleri, olayların yaklaşık yüzde 70’inden sorumlu” tabirlerini kullandı. Şendur, HPV enfeksiyonlarının birçoklarının bağışıklık sistemi tarafından temizlense de kalıcı enfeksiyonların yıllar içinde kansere dönüşebildiğini söyledi.

İLERİ EVRE UYARISI

Şendur, hastaların büyük çoğunluğunun ileri evrelerde başvurduğunu vurgulayarak “Erken evrede hastalık ekseriyetle belirti vermez. Bu nedenle tarama programlarına iştirak hayati ehemmiyet taşıyor” diye konuştu. Şendur, Türkiye’de serviks kanserlerinin sırf yüzde 62’sinin erken evrede saptanabildiğine değinerek “Geri kalan hadiseler, geç teşhis nedeniyle daha güçlü tedavi süreçleriyle karşı karşıya kalıyor” tabirlerini kullandı.

HPV aşısının rahim ağzı kanserine karşı yüzde 70 ile 90 müdafaa sağladığına dikkat çeken Şendur, aşı olanların da sistemli taramaları ihmal etmemesi gerektiğine dikkat çekti. Türkiye’de 30-65 yaş ortası bayanlara her 5 yılda bir fiyatsız HPV ve smear testi sunulduğunu aktaran Şendur, “Ancak iştirak oranlarının artırılması, farkındalık çalışmalarının yaygınlaştırılması ve aşıya erişimin kolaylaştırılması, hastalığın denetim altına alınmasında kritik rol oynuyor” dedi.